محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى

198

خلاصة الحكمة ( فارسى )

بدن مىكند و زردى رنگ را مىبرد و بوى دهان را خوش مىكند و دل را قوت مىدهد و فرح مىآورد و نسيان را دور مىكند و به هيجان درمىآورد شهوت طعام و شهوت باه را و دفع سوزش و حرقت فم معده مىكند . و قوت به اين سفوف تا سه سال باقى مىماند . مقدار شربت از آن تا دو مثقال است . صنعت آن به نسخه شيخ الرئيس : قرفة الطيب ، ساذج هندى ، هيل‌بوا ، عود قمارى خام ، اسارون شامى ، مصطكى رومى ، هليلهء كابلى ، منزوع النوى ، اكليل الملك ، فرنجمشك ، نارمشك ، نار قيصر ، زيرهء كرمانى ، دارچينى ، اشنه ، فلفل ، دارفلفل ، زنجبيل ، قرنفل ، حبّ الرمان ، جوزبوا ، قاقله ، از هر يك ، دو جزء ؛ مشك تبتى ، عنبر اشهب ، كافور قيصورى ، از هر يك ، يك جزء ؛ نبات سفيد ، شش وزن مجموعهء ادويه ؛ ادويه را كوفته ، بيخته سفوف سازند . مقدار شربت : شربتى از آن وزن يك درم تا سه درم با آب سرد ، ناشتا [ و ] بعد از طعام ، عظيم النفع است در آنچه ذكر كرده شد . « 1 » سفوف تربد سفوف تربد : قلمى فرموده‌اند كه از بندهء درگاه محمّد هاشم است . خواص : اسهال خلط اسود نمايد و نافع است از براى امراض حادثهء از اخلاط غليظه . صنعت آن : تربد سفيد مجوف خراشيده به روغن بادام شيرين ، چرب نموده ، پوست هليلهء زرد ، سنا مكى ، از هر يك ، يك درم ؛ زنجبيل ، يك دانگ ؛ غاريقون هش سفيد ، ريوند چينى ، بسفايج فستقى ، اسطوخودوس ، افتيمون اقريطى ، غنچهء گل سرخ ، كتيرا ، از هر يك ، دو دانگ فضى ؛ نبات سفيد دو درم ؛ كوفته ، بيخته ، به روغن بادام شيرين چرب نموده . مقدار شربت : شربتى از دو درم تا دو مثقال ، كف [ كفلمه ] نموده بعد از آن ، آب نيم گرم بنوشند . « 2 »

--> ( 1 ) . محمد حسين عقيلى خراسانى ؛ مجمع الجوامع ( قرابادين كبير ) ، ج 2 ، ص 181 . ( 2 ) . همان ، ج 1 ، ص 592 .